स्वदेशमा मलखाद उत्पादन गर्न कारखाना स्थापना हुदै
काठमाडौं । कृषि विकासमन्त्री रामकृष्ण यादवले नेपालमै रासयनिक मलखाद उत्पादन गर्नका लागि कारखाना स्थापनको तयारी भएको बताएका छन् । स्वदेशमा कारखाना नहुँदा मलखाद खरिदमा वर्षेनी अर्बौ रुपैयाँ विदेशिएको भन्दै उनले यसलाई रोक्न सरकारी तवरबाट मलखाद कारखाना स्थापना हुन लागेको जानकारी दिए । कृषि उत्पादन बढाउन गोठे प्राङ्गगारिकसँगै रासायनिक मलको अति आवश्क रहेको उनले बताए । “मुलुकमा ७ लाख २३ हजार मेट्रिक टन रासायनिक मलको आवश्यक रहेपनि सरकारी तवरबाट साढे ३ लाख मेट्रिक टन मलमा अनुदान दिइएको छ,” मन्त्रीयादवले भन्नु भने “मुलुकमा रासायनिक मलखादको कारखाना नहुँदा वर्षेनी अरबौ रुपैयाँ बाहिरिएको छ ।” मन्त्रीयादवले मुलुकमा मागको ६० प्रतिशत मल सरकारी र बाँकी गैरकानुनी तवरबाट आयात भइरहेको बताए । कृषि र मलखाद एक अर्काेको परिपुरक भएकाले पनि उत्पादन बढाउनका लागि मलखाद आवश्यक पर्ने भन्दै मन्त्री यादवले यसको विस्तारको लागि लागिरहेको बताए । यता निजी व्यवसायीले पनि रासायनिक मलको कारोबार गर्न पाउनुपर्ने माग गरेका छन् । हाल सरकारले सहकारी संस्थाबाट वितरण गदै आएको रासायनिक मललाई निजी व्यवसायीले पनि बेच्न पाउनुपर्ने उनीहरुको भनाई छ । मलखाद व्यवसायी संघ नेपालको राजधानीमा भएको महाधिवेशमा व्यवसायीले सहकारी सरह निजी व्यवसायीले पनि मल बेच्न पाउने व्यवस्था हुनुपर्ने बताएका हुन । कृषि सामाग्री कम्पनी लिमिटेड र साल्ट्र टे«डिङ्ग कर्पाेरेशनले रासायनिक मल आयात गरी सहकारीमार्फत किसानलाई वितरण गदै आएका छन् । मन्त्रालयका सहसचिव डा. योगेन्द्र कार्कीले खाद्यान्न उत्पादन बढाउन सिचाई, उन्नत बीउ, प्रविधिसँगै मलखादको पनि अति आवश्यक रहेको बताए । खाद्यान्न उत्पादन भएमात्र ग्रामीण अर्थतन्त्र सुधार हुन सक्ने भन्दै उनले यसका लागि निजी क्षेत्रसँग सहकार्य गरेर अगाडि बढ्नुपर्ने बताए । मल, बीउ,प्रविधिलाई तालमेल गर्न सके कृषि क्षेत्रको आधुनिकरण र व्यवसायीकरण नभई उत्पादकत्व बृद्धि हुन नसक्ने भन्दै सहसचिव कार्कीले कृषिको व्यवसायिकरण गर्न १ खर्ब ३० अर्ब रुपैयाँ लागतमा प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकरण परियोजना सञ्चालन गरिएको बताए । मलखाद व्यवसायी संघ नेपालका अध्यक्ष चन्द्रकान्त डल्लाकोटीले सरकारले निजी व्यवसायीलाई पनि रासायनिक मलको विक्रि गर्न पाउनुपर्ने बताए । कृषिलाई चाहिने १६ तत्व मध्ये युरिया, डिएपी र पोटास सरकारले अनुदान दिएपनि बाँकी तत्वहरु निजी व्यवसायीले विक्रि गरिरहेकाले निजी क्षेत्रलाई पनि रासायनिक मल विक्रि खुला गर्नुपर्ने उनको भनाई छ ।
दशैंको अवसरमा टाटाले ल्यायो नयाँ योजना, कार खरिदमा १० तोलासम्मको सुन उपहार
काठमाडौं । नेपालका लागि टाटा मोटरका अधिकृत बिक्रेता सिप्रदी ट्रेडिङ्गले चाडपर्वको अवसर पारेर आफ्नो नयाँ योजना “दशैंमा १० सै तोला” नेपाली बजारमा ल्याएको छ । यस योजना अन्तर्गत ग्राहकहरुले टाटा कारको खरिदमा १० तोलासम्मको पक्का सुन प्राप्त गर्नेछन् । बिक्रि, सेवा र स्पेयर पार्टस्मा नेपालकै सबै भन्दा ठूलो संजाल रहेको सिप्रदी ट्रेडिङ्गले टाटा कारहरु स्ट्रोम, बोल्ट, टियागो र जेस्टको खरिदमा ग्राहकहरुलाई क्रमशः १० तोला, ७ तोला, ६ तोला र ५ तोला पक्का सुन उपहार स्वरुप प्रदान गर्नेछ । त्यसैगरी, टाटा टिगोरको खरिदमा ग्राहकहरुले १ तोला सुन प्राप्त गर्नुका साथै ९.९९ प्रतिशतको न्यूनतम ब्याजदरको सरल कर्जामा समेत उक्त कार खरिद गर्न सक्नेछन् ।
बीमा कार्यक्रम थप सात जिल्लामा विस्तार हुँदै, हेरौँ कहाँ कहाँ हुँदै छ ?
काठमाडौं । स्वास्थ्य मन्त्रालयको प्राथमिकता प्राप्त कार्यक्रममा रहेको स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रम आगामी असोज महिनादेखि थप सात जिल्लामा लागू हुने भएको छ । चालू आवको नीति तथा कार्यक्रममा सो कार्यक्रम क्रमशः सबै जिल्लामा सञ्चालनमा ल्याउने उल्लेख छ । झापा, सुनसरी, सोलुखुम्बु, सिन्धुली, रोल्पा, बर्दिया र सुर्खेत जिल्ला समेटिएपछि योसँगै सो कार्यक्रम लागू हुने जिल्लाको संख्या २२ पुगेको छ । बीमा कार्यक्रमलाई प्रभावकारी कार्यान्वयन गर्न सामाजिक स्वास्थ्य सुरक्षा विकास समितिका कार्यकारी निर्देशक डा गुणराज लोहनीले छनोटमा परेका जिल्लामा कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्न काम भइराखेको जानकारी दिए । आधारभूत स्वास्थ्य सेवा पाउने जनताको मौलिक अधिकारलाई कार्यान्वयनमा ल्याउन सो कार्यक्रम महत्वपूर्ण मानिन्छ । यसै कुरालाई ध्यान दिई स्वास्थ्य मन्त्रालयले विसं २०७२ चैतदेखि कैलाली जिल्लाबाट सो कार्यक्रम प्रारम्भ गरेको थियो । निर्देशक डा लोहनीका अनुसार बीमा कार्यक्रममाा आबद्ध प्रतिपरिवार (पाँचजनासम्म)ले वार्षिक रुपमा दुई हजार ५०० रुपैयाँ प्रिमियम तिर्दा ५० हजार रुपैयाँसम्मको उपचार व्यहोर्ने व्यवस्था छ । पाँचजनाभन्दा बढीको परिवारका सदस्य भएमा प्रतिव्यक्ति थप ४२५ तिनुपर्ने र थप १० हजार रुपैयाँका दरले उपचार खर्च बढ्दै जाने छ । हाल सो कार्यक्रम कैलाली, बागलुङ, इलाम, बैतडी, अछाम, पाल्पा, कास्की, म्याग्दी, चितवन, मकवानपुर, गोरखा, तनहुँ, जुम्ला, जाजरकोट र भक्तपुरमा सञ्चालित छ । रासस
चक्रपथ विस्तारका लागि राजधानीमा विद्युत् कटौती
काठमाडौं । काठमाडौं उपत्यकाको सडक विस्तार तथा ट्राफिक व्यवस्थापनलाई सहयोग गर्न सडक किनारमा राखिएका पोल सार्नुपर्ने भएकाले नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले मंगलबार केही स्थानमा विद्युत् कटौती गरेको छ । प्राधिकरणका अनुसार आज दिनभरजसो महाराजगञ्ज वितरण केन्द्र मातहतका सबै स्थानमा विद्युत् कटौती गर्न लागिएको हो । ट्राफिक प्रहरीले अभियानका रुपमा नै अगाडि बढाएको चक्रपथ सुधार तथा विस्तार कार्यमा प्राधिकरणको पोलले अवरोध गरेपछि त्यसलाई हटाउन ट्राफिक प्रहरी प्रमुख सर्वेन्द्र खनालले पोल हटाइदिन प्राधिकरणलाई आग्रह गरेका थिए । सडक विस्तार तथा चक्रपथ सुधार कार्यलाई व्यवस्थित बनाउन सहयोग गर्ने लक्ष्यका साथ आज दिनभर विद्युत् कटौती गर्न लागिएकाले आज दिनभर महाराजगञ्ज क्षेत्र प्रभावित हुने प्राधिकरणले जनाएको छ । प्राधिकरणका अनुसार टोखा रोड ग्राण्डी, गंगालाल र न्यूरो अस्पताललगायतका क्षेत्रमा विद्युत् कटौती हुनेछ । यस्तै सामाखुसी चोक, टोखा रोड, टोखा बजारलगायत फिडरबाट वितरण भएका विद्युत्समेत कटौती हुनेछ । त्यसैगरी चक्रपथ चोक, धापासी, वसुन्धारा चोक आसपासका क्षेत्रमा समेत विद्युत् कटौती हुने प्राधिकरणले जनाएको छ । रासस
विराटनगर जुट मिल्सको उपकरण मर्मत ७५ प्रतिशत सकियो, मंसिरदेखि सञ्चालनमा आउने
काठमाडौं । लामो समयदेखि बन्द नेपालको पहिलो उद्योग विराटनगर जुट मिल्स लिमिटेड आउदो मंसिरदेखि सञ्चालनमा आउने भएको छ । उद्योग सञ्चालनका लागि व्यवस्थापनले पुराना उपकरण मर्मतको काम सुरु गरेको छ । हाल ७५ प्रतिशत मर्मतको काम सम्पन्न भएको मिल्सका अध्यक्ष निलहरी काफलेले बताए । भदौभरी उद्योगको पुराना उपकरण मर्मत सक्ने लक्ष्य लिएको उनले जानकारी दिए । उपकरण मर्मतमा ४० लाख रुपैयाँ खर्च भएको छ । उपकरण मर्मत सकिएपछि जुट खरिद गरेर उद्योगलाई पुनः सञ्चालनमा ल्याउने तयारी भइरहेको उनले जानकारी दिए । उनकाअनुसार यो महिनामा उद्योगले १ हजार टन जुट खरिद गर्ने भएको छ । उद्योगमा नियमित रुपमा बिजुली आपूर्तिका लागि काम सुरु गरेको छ । उद्योगमा नियमित रुपमा बिजुली आपूर्ति गर्न ३३ केभी क्षमताको ट्रान्सफरम खरिद प्रक्रिया अघि बढाएको छ । ट्रान्सफरमर जडान गर्न २ महिना बढी समय लाग्ने भएकाले उद्योग मंसिरदेखि सञ्चालनमा आउने उनले स्पष्टपारे । विद्युत आपूर्तिका लागि डेढ करोड रुपैयाँ खर्च हुने भएको छ । उद्योग सञ्चालनमा ल्याउनका लागि तत्काल ५ करोड रुपैयाँ खर्च लाग्ने उनको भनाई छ । आफनै स्रोत व्यवस्थापन गरेर हाल उद्योग सञ्चालको काम भइरहेको काफलेले जानकारी दिए । हाल जुटको बोरा र धागो उत्पादन गर्ने र अर्को वर्ष नयाँ उपकरण खरिद गरेर जुटका झोलालगायत अन्य वस्तु उत्पादन सुरु गर्ने उद्योगको लक्ष्य छ । वि.स. १९९३ मा स्थापना भएको उद्योग ०६७ सालदेखि पुर्ण बन्द छ । यसअघि सरकारले उपकरण खरिदमा बजेट उपलब्ध नगराएपछि पुराना उपकरण मर्मत गरेर उद्योग सञ्चालनमा लागिएको हो । यसअघि भारतीय उद्योगपति विनसम इन्टरनेसनललाई २५ वर्षका लागि भाडामा सञ्चालन गर्न दिएकोमा हाल उसंगको सम्झौता रद्ध भइरकेको छ । उद्योग परिसरमा सशस्त्र प्रहरी वलको वेसक्याम्प छ । प्रहरी बललाई उद्योगको अर्को जग्गामा स्थानान्तर गर्ने र सो वापत सरकारले जुट मिल्सलाई २९ करोड ४१ लाख रुपैयाँ भुक्तानी गर्ने भनेपनि सरकारले बजेट नदिएपछि यो काम रोकिएको छ । हाल उद्योगको नाममा ६९ विगाहा जग्गा छ । यो जग्गा प्रयोगविहीन छ । उद्योग ३ अर्ब ९० करोड रुपैयाँ घाटामा देखाइएको छ । यसअघि नै कर्मचारीलाई दाइत्व भुक्तानी गरेर विदाइ गरिसकेको छ । उद्योगले जुटको धागो र त्यसबाट होसियन बोरा, सुतली आदी सामानहरु तयार गरी औद्योगिक साथै देशको आर्थिक विकासमा टेवा पु¥याउन सरकारले ८० वर्षअघि तत्कालिन राणा प्रधानमन्त्री जुद्धशम्शेरले विराटनगर जुटको स्थापना गरेका हुन् । १ करोड ७५ लाख ऋणको ब्याज मात्र १ अर्ब ५५ करोड उद्योग सञ्चालनका लागि नेपाल बैंकबाट लिएको १ करोड ७५ लाख रुपैयाँको ब्याज मात्र १ अर्ब ५५ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । समयमा कर्जा चुक्ता नगर्दा ब्याज मात्र डेढ अर्ब रुपैयाँ नाघेको हो । उद्योगमा ५४ प्रतिशत सर्वसधारणको र ४६ प्रतिशत सरकारको स्वामित्व छ ।
सिभिल बैंकले बेस रेटमा नै अटो लोन सुविधा दिने
काठमाडौं । सिभिल बैंक लिमिटेडले नाडा अटो शोमा सहभागी हुने सबै ग्राहकहरुलाई पूर्व स्वीकृत अटो लोन सुविधा प्रदान गर्ने भएको छ । साथै, बैंकले आफ्नो बेस रेटमा शुन्य प्रतिशत प्रिमियम जोडी बेस रेटमानै सो अटो लोन सुविधा प्रदान गर्न लागेको हो । अब ग्राहकहरुले आफ्नो छनौटको गाडी चढ्डा ऋण पाउने हो की होईन भन्ने अन्यौलताबाट मुक्ति पाउन यो योजना प्रदान गरिएको बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत गोबिन्द गुरुङ्गले बताए । साथै, यो योजना सीमित अवधिको लागि प्रदान गरिने बैंकले जनाएको छ ।
कुलमानले भने मन्त्रीसंग िववाद छैन
काठमाडौं । विभिन्न सञ्चार माध्यमा ऊर्जामन्त्री महेन्द्रबहादुर शाही, अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगसंग जोडेर संम्प्रेषण भएको समाचारमा कुनै सत्यता नरहेको नेपाल विद्युत प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङले बताएका छन् । अहिलेको ऊर्जा संकट समाधान गरी ऊज्यालो नेपाल निर्माण गर्ने, निर्माणाधिन जलविद्युत तथा प्रसारण÷वितरण लाइन आयोजना निर्माणलाई तिब्रता दिने, प्राधिकरणको वित्तिय तथा प्रशासकीय सुधार गर्ने, समग्र ऊर्जा क्षेत्रको पुर्नसंरचना गरी ऊर्जामा आत्मनिर्भर बनाउने लगायतका काम ऊर्जामन्त्रीको नेतृत्वमा अगाडि बढाइरहेको अवस्थामा सम्प्रेषित यस्ता समाचारले नकारात्मक सन्देश प्रवाह गर्र्नेे उनको भनाई छ । मन्त्री, सचिव लगायत उर्जा मन्त्रालय तथा विद्युत प्राधिकरणको सम्पूर्ण टिम एक ढिक्क भएर उर्जा क्षेत्रको तत्कालीन र दीर्घकालिन समस्या समाधान गर्न तदारुक्ताका साथ अगाडि बढिरहेको व्यहोरा समेत उनले जानकारी गराएका छन् ।
नेपाल इन्स्योरेन्सको डीजीएममा बिक्रान्त पाण्डे नियुक्त
काठमाडौं । नेपाल इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडको नायव महाप्रवन्धकमा बिक्रान्त पाण्डे नियुक्त भएका छन् । बीमा क्षेत्रमा झण्डै डेढदशक बिताएका पाण्डेले बुधबारदेखि नायव महाप्रवन्धको कार्यभार सम्हाल्ने भएका छन् । पाण्डे यसअघि एनबी इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडको डेपुटी सीईओ भइ सकेका छन् । प्रुडेन्सियल इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडबाट आफनो सेवा सुरु गरेका पाण्डे विभिन्न बीमा कम्पनीमा आवद्ध भइसकेका छन् । विकास न्युजसंग कुरा गर्दे नायव महाप्रवन्धक पाण्डेले बीमा व्यवसाय विस्तारमा जोड दिने बताए । उनले नेपाल इन्स्योरेन्सलाई अझ बढी सबल बनाउने योजना रहेको सुनाए ।
