अटो

काठमाडौं । लक्ष्मी ग्रुपले आफ्नो स्थापनाको ५२औँ वर्ष पूरा गरेको छ । सन् १९७३ मा ‘लक्ष्मी मिठाई भण्डार’ नामक सानो पसलबाट सुरु भएको यात्रा पाँच दशकभन्दा बढी समय पार गर्दै आज एक सफल र स्थापित व्यावसायिक घरानाको रूपमा विकसित भएको छ । विगतका वर्षहरूमा ग्रुपले विभिन्न क्षेत्रमा आफ्नो व्यवसाय विस्तार गरेको छ । हाल यसको पोर्टफोलियोमा अटोमोबाइल (साना तथा ठूला सवारीसाधन र पार्टपुर्जा), इलेक्ट्रोनिक्स, स्टिल, कागज, प्लास्टिक तथा मिठाई उत्पादनसम्बन्धी उद्योगहरू रहेका छन् । पाँच दशकको अवधिमा देशको आर्थिक विकासमा योगदान पुर्‍याउँदै आएको यस ग्रुपले हाल २ हजारभन्दा बढी व्यक्तिलाई रोजगारी प्रदान गरिरहेको छ । स्थापनाको ५२औँ वर्षको अवसरमा लक्ष्मी ग्रुपले सामाजिक उत्तरदायित्वअन्तर्गत विभिन्न सामुदायिक कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरेको छ । समुदायको हितका लागि देशभर रक्तदान कार्यक्रम आयोजना गरिएको छ, जसले स्वास्थ्य प्रवर्द्धन र जनचेतनाप्रतिको ग्रुपको प्रतिबद्धता झल्काएको छ । यसैक्रममा लक्ष्मी इन्टरकन्टिनेन्टलले धापाखेलस्थित ‘सेल्फ हेल्प ग्रुप फर सेरेब्रल पाल्सी’लाई शैक्षिक सामग्री तथा अन्य आवश्यक सामग्री सहयोग गरेको छ । त्यस्तै, लक्ष्मी ग्रुपअन्तर्गतको हुण्डाई काठमाडौंले नक्सालस्थित ऐतिहासिक भाटभटेनी मन्दिर परिसरमा सरसफाइ कार्यक्रम आयोजना गरी वातावरण संरक्षण र सम्पदा संरक्षणप्रति आफ्नो ऐक्यबद्धता जनाएको छ । ५२ वर्षको यो महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल गर्दै लक्ष्मी ग्रुपले व्यावसायिक वृद्धिसँगै सामाजिक जिम्मेवारीलाई समान रूपमा प्राथमिकता दिने प्रतिबद्धता दोहोर्‍याएको छ । समुदायको हितमा गरिएको लगानीले नै व्यवसायलाई दिगो र सफल बनाउने विश्वास ग्रुपले व्यक्त गरेको छ ।

काठमाडौं । सिप्रदी ट्रेडिङले थापाथलीस्थित टाटा मोटर्सको शोरुमलाई कला प्रदर्शनी हलमा परिणत गरेको छ । शुक्रबार कम्पनीले आयोजना गरेको ‘टियागो ईभी इन्टर स्कुल आर्ट कार्निभल’ मा सहभागी विद्यार्थीहरूले बनाएका चित्रकलाहरू शोरुममा प्रदर्शनी तथा बिक्रीका लागि राखिएका हुन् ।  कार्यक्रमको मुख्य उद्देश्य बालबालिकाको कला र सिर्जनात्मकतालाई प्रवर्द्धन गर्नु रहेको सिप्रदी ट्रेडिङका प्यासेन्जर कार डिभिजनका बिजनेस हेड साउनजंग सिजापतिले बताए । ‘जुन समुदायमा हामी व्यापार गर्छौं । त्यही समुदायको कला र संस्कृतिलाई प्रवर्द्धन गर्ने हाम्रो उद्देश्य हो,’ उनले विकासँगन्युजसँग भने, ‘बालबालिकाको प्रतिभालाई सबैले हेर्न पाऊन् भनेर हामीले यो मञ्च सिर्जना गरेका हौं ।’ साउनजंग सिजापति सिजापतिका अनुसार दुई साताअघि काठमाडौंका १७ वटा विद्यालयका विद्यार्थीहरूबीच दुई श्रेणीमा (कक्षा १-५ र कक्षा ६-९) कला प्रतियोगिता आयोजना गरिएको थियो । ‘क्लिन इनर्जी, ग्रिन इनर्जी र वातावरण’ जस्ता विषयवस्तुमा आधारित रहेर विद्यार्थीहरूले तयार पारेका उत्कृष्ट चित्रहरूलाई प्रदर्शनीमा समावेश गरिएको छ ।  यस्तै, कम्पनीकी मार्केटिङ प्रमुख अभिरुचि गिरीले बुढानीलकण्ठ स्कुलमा आयोजना गरिएको प्रतियोगितामा १० निजी र ७ सामुदायिक गरी १७ विद्यालयको सहभागिता रहेको बताइन् । उनका अनुसार प्रदर्शनीमा राखिएका चित्रकला बिक्रीबाट उठेको रकमको ५० प्रतिशत सम्बन्धित विद्यार्थी (कलाकार) लाई र बाँकी ५० प्रतिशत रकम विद्यालयको क्लबलाई हस्तान्तरण गरिनेछ ।  ‘बालबालिकाले आफ्नो सिर्जना व्यक्त गर्न पाऊन् भन्ने हेतुले यो कार्यक्रम आयोजना गरिएको हो,’ गिरीले भनिन् । टियागो ईभीको ब्रान्डिङ युवा र रंगीन भएकाले यो कार्यक्रमलाई टियागो ईभीसँग जोडेर आयोजना गरिएको उनको भनाइ छ ।  अभिरुचि गिरी किन छानियो टियागो ईभी ? गिरीका अनुसार नेपाली बजारमा अत्यन्तै लोकप्रिय रहेको ‘टियागो इभी’ लाई नै यस अभियानको केन्द्रमा राखिनुको पछाडि विशेष कारण छ । टियागो इभी आफैंमा एक ‘युथफुल’ (तन्नेरी), कलरफुल र जीवन्त ब्रान्ड हो । बालबालिकाको ऊर्जा र कलाको रंगसँग यो गाडीको दर्शन ठ्याक्कै मेल खाने भएकाले टियागो ईभीसँग यो कला यात्रालाई जोडिएको हो ।  उनका अनुसार सन् २०२३ मा लन्च भएदेखि नै टियागो इभी नेपालको सबैभन्दा लोकप्रिय इलेक्ट्रिक ह्याचब्याकको रूपमा स्थापित भएको छ ।  पहिलो वर्षमै २३०० भन्दा बढी युनिट बिक्री भएर कीर्तिमान कायम गरेको यो गाडीले अहिले पनि बजारमा आफ्नो बलियो उपस्थिति कायमै राखेको छ । ग्राहकहरूको सकारात्मक प्रतिक्रिया र सडकमा देखिने यसको व्यापक उपस्थितिले नै यसको सफलतालाई पुष्टि गर्ने कम्पनीको दाबी छ ।​​​​​​​ विद्यार्थीमा उत्साह आफूले बनाएको चित्र बिक्री भएको देख्दा बुढानीलकण्ठ स्कुलमा ए लेभलमा अध्ययनरत छात्रा यशस्वी केसी निकै खुसी देखिन्छन् । ‘होस्टेलको कोठामा रातिसम्म बसेर मेहनतले बनाएको चित्र कसैले मन पराएर किनिदिँदा आफ्नो प्रयासको कदर भएको महसुस भयो,’ उनले भनिन् । उनले यस्तो अवसर प्रदान गरेकोमा टाटा मोटर्स र आफ्नो विद्यालयप्रति आभार व्यक्त गरिन् ।    सोही विद्यालयकी अर्की छात्रा अनुष्णा भट्टराईले पनि आफ्नो चित्र प्रदर्शनीमा राखिएको र बिक्री भएकोमा खुसी व्यक्त गरिन् । उनले आफ्नो चित्रमा कुमारी, पुरानो नेवारी बस्ती र आधुनिकताको प्रतीकका रूपमा टाटाको गाडीलाई समेटेर परम्परा र आधुनिकताबीचको संयोजन देखाउन खोजेको बताइन् । ‘टाटा मोटर्सले हाम्रो सिर्जनालाई देखाउन यति राम्रो प्लेटफर्म दिएकोमा म धेरै आभारी छु,’ उनले भनिन् ।  सिप्रदीले विगतमा पनि यस्ता सामाजिक कार्यक्रमहरू आयोजना गर्दै आएको र भविष्यमा पनि कला, संस्कृति तथा अन्य विषयमा यस्ता कार्यक्रमहरूलाई निरन्तरता दिने योजना रहेको जनाएको छ । टाटाको सबैभन्दा कम मूल्यको टियागो ईभी नेपालमा सार्वजनिक भएको तीन वर्ष पुगेको छ । यसको मूल्य २९ लाख ९९ हजार रहेको कम्पनीले बताएको छ । एप्पल कार प्ले र एन्ड्रोइड अटो फिचर कनेक्टिभिटी रहेको टियोगो ईभीमा ७ इन्चको हर्मन इन्फोटेन्मेन्ट सिस्टम र ८ वटा स्पीकर रहेको छ । टियागो ईभीमा लेदरेटेड सिट, अटोमेटिक क्लाइमेट कन्ट्रोल, रेनसेन्सिङ वाइपर, अटोमेटिक हेडल्याम्प, इलेक्ट्रीक ओआरभीएम, क्रूज कन्ट्रोल, कुल्ड ग्लोवबक्स, पुस बटम स्टार्ट स्टप जस्ता फिचरहरू रहेका छन् । टाटा मोटर्सले टियोगो ईभीको ब्याट्री तथा मोटरमा १ लाख ६० हजार किलोमिटर वा ८ वर्षसम्मको वारेन्टी दिएको छ भने अन्य पार्टसमा ३ वर्ष वा १ लाख २५ हजार किलोमीटरसम्मको वारेन्टी दिएको छ । 

काठमाडौं । ब्रसेल्सले सन् २०३५ सम्म पूर्ण रूपमा विद्युतीय सवारीमा रूपान्तरण गर्ने समयसीमा परित्याग गर्ने प्रस्ताव राखेपछि युरोपका परम्परागत कार निर्माता कम्पनीहरूलाई हाइब्रिड सवारी बिक्री गर्न थप समय मिल्ने भएको छ । तर दीर्घकालीन रूपमा हेर्दा विद्युतीय सवारीसाधन (ईभी) नै भविष्य हुने विश्लेषक र विज्ञहरूले बताएका छन् । मंगलबार युरोपेली संघले सन् २०३५ देखि आन्तरिक दहन इञ्जिन (आईसीई) भएका कारहरूमा प्रभावकारी प्रतिबन्ध लगाउने योजना परित्याग गर्ने प्रस्ताव सार्वजनिक गरेको हो ।  क्षेत्रीय अटो उद्योगको दबाबपछि यस्तो निर्णय आएको हो, जसले ती कम्पनीहरूलाई छिटो अघि बढिरहेका चिनियाँ प्रतिस्पर्धीहरूसँग राम्रोसँग प्रतिस्पर्धा गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । प्लग–इन हाइब्रिड, दायरा विस्तार गरिएका ईभी (जसमा ब्याट्री रिचार्ज गर्न सानो दहन इञ्जिन प्रयोग गरिन्छ) तथा परम्परागत दहन इञ्जिन भएका सवारीहरू समेत सन् २०३५ पछि पनि कानुनी रूपमा सञ्चालनमा रहन सक्नेछन् । ब्रसेल्सले युरोपमै उत्पादन गरिएका मोडेललाई अतिरिक्त क्रेडिट दिने व्यवस्था सहित साना ईभीहरूको नयाँ वर्ग प्रस्ताव गरेको छ । उद्योग विश्लेषकहरूका अनुसार, यसले कार निर्माताहरूले माग गरेका अधिकांश सहुलियत उपलब्ध गराएको छ । चिनियाँसँग प्रतिस्पर्धा गर्न समय ? ग्रान्ट थर्नटन स्ट्याक्स परामर्श संस्थाका प्रबन्ध निर्देशक फिल डनले भने, ‘युनियनले युरोपको कार उद्योगलाई छनोट गर्ने स्वतन्त्रता दिएको छ र प्रतिस्पर्धा गर्ने मौका दिएको छ ।’ ‘यसले लागत–प्रतिस्पर्धी ईभीहरू विकास गर्दै चिनियाँ उद्योगसँग युरोपलाई बराबरी गर्न मद्दत गर्ने आशा गर्न सकिन्छ,’ उनले थपे । मर्सिडिज र बीएमडब्ल्यूजस्ता प्रिमियम ब्रान्डहरूले पूर्ण रूपमा ईभी मात्र बिक्री गर्नुअघि प्लग–इन हाइब्रिडहरू बिक्री गर्न थप समय पाउनेछन् । फिएट ५०० र क्लियोजस्ता साना मोडेलहरूको विस्तृत दायरा भएका स्टेलान्टिस र रेनोले युरोपका सहरवासी लक्षित साना ईभीका लागि दिइने नयाँ अनुदानयुक्त वर्गबाट फाइदा उठाउने अपेक्षा गरिएको छ । ईयूको यो धारणा संयुक्त राज्य अमेरिकाभन्दा निकै फरक छ, जहाँ राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ईभीप्रतिको समर्थन फिर्ता लिएका छन् । यस वर्ष ईयूमा ईभी बिक्री बढ्दा चिनियाँ प्रतिस्पर्धा गत वर्ष ब्रसेल्सले चीनमा बनेका ईभीमा भन्सार शुल्क लगाएको थियो । तर यसले चाङ्गानजस्ता ब्रान्डहरू युरोपमा विस्तार हुनबाट खासै रोक्न सकेको छैन । बीवाईडी र अन्य चिनियाँ कम्पनीहरूले आयातित प्लग–इन हाइब्रिडमा कुनै भन्सार शुल्क तिर्नुपरेको छैन । साथै पोल्याण्डजस्ता ईभी बिक्री कम भएका बजारहरूमा धेरै चिनियाँ कम्पनीहरूले आईसीई (डिजेल÷पेट्रोलबाट चल्ने)मोडेलहरू समेत बिक्री गरिरहेका छन् । मंगलबारको घोषणाअघि परामर्श संस्था एलिक्सपार्टनर्सले सन् २०३५ सम्म युरोपमा पूर्ण विद्युतीय कारहरूको हिस्सा केवल ६२ प्रतिशतमा सीमित रहने अनुमान गरेको थियो किनकि प्रतिबन्ध प्रभावकारी रूपमा लागू हुन्छ भन्नेमा संस्था विश्वस्त थिएन । संस्थाका साझेदार निक पार्करले उक्त पूर्वानुमानमा ठूला परिवर्तन हुने अपेक्षा नरहेको बताए । तर विद्युतीयतर्फको रूपान्तरण ढिलो हुँदा चार्जिङ पूर्वाधार निर्माणका लागि बजारलाई समय मिल्नेछ जुन ईभीको अपनत्व ढिलो हुनुको मुख्य कारणहरूमध्ये एक हो । उद्योगसम्बन्धी तथ्याङ्कअनुसार अक्टोबरसम्म ईयूमा पूर्ण विद्युतीय कार बिक्री वार्षिक आधारमा २५.७ प्रतिशतले वृद्धि भई कुल बिक्रीको १६.४ प्रतिशत पुगेको छ । तर दक्षिणी र पूर्वी युरोपमा यी सवारीको हिस्सा अझै अत्यन्तै सानो छ । कार निर्माताहरूले ईभी डिजाइनमा अर्बौं खर्च गरिसके नीतिगत परिवर्तनले ती अटो निर्माता र आपूर्तिकर्ताहरूका लागि झट्का दिएको छ, जसले सन् २०२३ मै कानुन बनेको ईयू नीतिको आधारमा विद्युतीय कार डिजाइन र कारखाना क्षमता विस्तारमा दशौं अर्ब युरो खर्च गरिसकेका छन् । तर परम्परागत अटो निर्मातालाई फरक–फरक प्रविधि प्रयोग गर्न दिँदा सस्तो ईभी विकासका लागि सहकार्य बढ्न सक्छ । उदाहरणका रूपमा गत साता सार्वजनिक भएको युरोपमा साना ईभी विकास गर्न फोर्ड र रेनोबीचको साझेदारीलाई लिन सकिन्छ । ईयू घोषणाअघि एक दिनमै अमेरिकी अटो निर्माता फोर्डले १९.५ अर्ब डलरको लेखा–कटौती (राइटडाउन) र केही विद्युतीय मोडेलहरू बन्द गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको थियो । ‘यसले अन्ततः अटो निर्माताहरूबीच थप सहकार्य र प्लेटफर्म साझेदारीलाई प्रेरित गर्नेछ,’ ब्याट्री इलेक्ट्रोडको ड्राइ कोटिङ प्रविधि विकास गरिरहेको बेलायती स्टार्टअप अनाफाइटका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत जो स्टिभेन्सनले भने । यस प्रविधिले ईभीको लागत घटाउन सक्ने बताइन्छ । मंगलबारको घोषणाअघि फोर्डका सीईओ जिम फार्लेले ब्रसेल्सलाई हरेक केही महिनामा नीति परिवर्तन गर्नुको साटो एउटै नीति छनोट गरी त्यसमा अडिग रहन आग्रह गरेका थिए ।  मार्चमै संघले २०२५ को उत्सर्जन लक्ष्य तीन वर्षमा पूरा गर्न अनुमति दिँदै उद्योगलाई राहत दिएको थियो जसपछि नौ महिनामै थप परिवर्तनहरू गरिएको थियो । ‘दीर्घकालीन पुँजी लगानी योजना बनाउने तरिका यो होइन,’ फार्लेले भने, ‘हामीलाई निश्चितता चाहिन्छ ।’