एक अर्ब लगानीमा आईजिआई प्रुडेन्सियलको १२ तले भवन सञ्चालनमा, 'बीमा क्षेत्रकै ठूलो संरचना'
काठमाडौं । निर्जीवन बीमा कम्पनी आइजिआई प्रुडेन्सियल इन्स्योरेन्सको नवनिर्मित भवन सञ्चालनमा आएको छ । बिहीबार (आज) एक कार्यक्रमबीच नवनिर्मित भवनको उद्घाटन भएको हो । काठमाडौंको पानीपोखरीमा करिब एक अर्ब रुपैयाँ लगानीमा निर्माण भएको यो भवन १२ तलाको छ भने ६० हजार स्क्वायर फिट क्षेत्रमा फैलिएको छ । २०५५ सालमा स्थापना भएको यो कम्पनी २०७४ सालमा आएर आइएमई जनरल इन्स्योरेन्सको नामबाट कार्य आरम्भ गरेको थियो । २०८० वैशाखमा प्रुडेन्सियल इन्स्योरन्ससँग मर्ज भएसँगै आईजिआई प्रुडेन्सियलको नामबाट सेवा सञ्चालन भएको हो । २७ वर्षको इतिहास बोकेको यो कम्पनीले आज बीमा उद्योगकै सबैभन्दा ठूलो भवन निर्माण गर्न सफल भएको छ । कम्पनीका अध्यक्ष हेमराज ढकालका अनुसार १६ वर्षअघि अहिलेको भवन निर्माण भएको जग्गा आईएमई फाइनान्सले भवन बनाउनका लागि खरिद गरेको थियो । पछि आइएमई फाइनान्स र ग्लोबल आईएमई बैंक मर्ज भएपछि भवन पनि कमलादीमा बनाउने निर्णयपछि आइजिआईले नै यो जग्गा पुनः खरिद गर्ने मौका पाएको अध्यक्ष ढकालले जानकारी दिए । अध्यक्ष ढकालका अनुसार नयाँ भवन निर्माण गर्दा ग्लोबल स्ट्यान्डर्ड पालना गरिएको छ । ढल प्रशोधन प्रविधिदेखि खुला हावाको अवधारणामा आधारित रहेर निर्माण गरिएको छ । कर्मचारीहरूका लागि सुविधायुक्त बनाएको छ । विशेषगरी साना बच्चा भएका महिला कर्मचारीहरूका लागि बच्चा राख्ने र खेलाउने ठाउँको व्यवस्था पनि गरिएको छ । हेमराज ढकाल । कार्यक्रममा अध्यक्ष ढकालले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा नेपालको बीमा बजार परिपक्व हुँदै गएकाले अब कम्पनीलाई ग्लोबल मार्केटमा लैजानुपर्ने आवश्यकता औंल्याए । आगामी दिनमा कृत्रिम बौद्धिकता (एआई) र मेसिन लर्निङजस्ता प्रविधि प्रयोग गरेर ‘प्रिडिक्टिभ क्लेम म्यानेजमेन्ट’ र जोखिम विश्लेषण गर्ने योजना कम्पनीको रहेको छ। कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) युगेश भक्त वादे श्रेष्ठले यो भवन निर्माणसम्म पुग्नुमा कम्पनीको निरन्तरत प्रगति र संस्थागत दीर्घकालीन दृष्टिकोणको प्रतीक भएको बताए। उनले भने, ‘आज हामी केवल एउटा भवन उद्घाटन गरिरहेका छैनौं, हामी हाम्रो प्रतिबद्धता विश्वास र सेवाप्रतिको अर्थ समर्पणमा नया उत्साहित पुर्याउने संकल्पलाई उद्घाटन गरिरहेकाछौं ।’ युगेश भक्त वादे श्रेष्ठ । यो यात्रामा मार्गदर्शन गर्ने सबै अध्यक्ष नियामक निकाय, सञ्चालक समिति, व्यवस्थापन, कर्मचारीलगायतलाई उनले धन्यवाद दिए । नयाँ कार्यस्थल अझ व्यवस्थित प्रभाकारी ग्राहक केन्द्रित सेवा प्रवाहमा अपनाउने उनले प्रतिबद्धता जनाएका छन्। नेपाल बीमा प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक सुशीलदेव सुवेदीले कम्पनीको यो सफलता सिंगो बीमा क्षेत्रकै लागि खुसीको विषय भएको र नेपाली समाज पनि कमजोर छैन भन्ने कुराको प्रमाण भएको बताए । कार्यकारी निर्देशक सुवेदीले नेपालको बीमा व्यवसाय दक्षिण एसियामै प्रतिष्ठित रहेको र तुलनाात्मक रूपमा बीमामा हुने धोक्काधडीका घटना कम रहेको उल्लेख गरे । नेपाली सीप र क्षमतालाई देश बाहिर पनि व्यवसाय विस्तार गर्न दिनुपर्छ भन्ने मान्यताका साथ प्राधिकरणले ऐन नियम विस्तार परिमार्जन गर्दै लगेको पनि उनको भनाइ छ । सुशीलदेव सुवेदी । सुवेदीका अनुसार प्राधिकरणले अब ‘अफर्मेटिभ डिस्क्रिमिनेसन’ र ‘प्रपोर्सनालिटी’ को सिद्धान्त अनुसार नीतिहरू ल्याइरहेको छ । ‘गल्ती गर्नेलाई मात्र सजाय दिने र राम्रो गर्नेलाई प्रोत्साहन गर्ने नीति लिइएको छ,’ सुवेदीले भने, ‘हिजो प्रत्येक लगानीको फाइल प्राधिकरणमा ल्याउनुपर्ने परम्परालाई अन्त्य गरी अहिले कम्पनीहरूलाई नै निश्चित प्यारामिटर भित्र बसेर लगानी र स्थिर सम्पत्ति खरिद गर्ने अधिकार छोडिएको छ ।’ प्राधिकरणको मुख्य भूमिका पोलिसी होल्डरको इन्ट्रेस्ट प्रोटेक्सन गर्नु रहेको र व्यापारलाई कस्न नभई प्रवर्द्धन गर्न बसेको भए पनि बीमितको हित रक्षा नभएको खण्डमा प्राधिकरणले हस्तक्षेप गर्ने उनले स्पष्ट पारे ।
बीमा कम्पनीलाई विदेशमा सेवा विस्तार गर्न दिनुपर्छ : अध्यक्ष ढकाल
काठमाडौं । नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले बीमा कम्पनीहरूलाई विदेशमा समेत सेवा विस्तार गर्न दिन माग गरेका छन् । आईजीआई प्रुडेन्सियल इन्स्योरेन्स कम्पनीको बिहीबार नवनिर्मित भवन उद्घाटन कार्यक्रममा उनले नीतिगत सुधार गरी विदेशमा व्यवसाय विस्तार गर्ने वातावरण बनाउन माग गरेका हुन् । उनले बीमा कम्पनीलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रतिष्पर्धा गर्नसक्ने वातावरण बनाउन पनि बीमा प्राधिकरणसँग आग्रह गरे । नेपालका नियामक निकायहरू नेपाल राष्ट्र बैंक, नेपाल बीमा प्राधिकरण र नेपाल धितोपत्र बोर्डहरु परम्परागत नीतिका कारण अझै सञ्चालन भइरहेको उल्लेख गरे । पुराना नीतिकै कारण बैंक तथा वित्तीय क्षेत्रले आफ्नो व्यवसाय अपेक्षित रूपमा विस्तार गर्न नसकेको उनको भनाइ छ । अध्यक्ष ढकालले वित्तीय रूपमा सक्षम हुँदाहुँदै पनि पुराना नीतिका कारण व्यवसायिक गतिविधि विस्तारमा अवरोध आएको बताए । उनकाअनुसार बीमा कम्पनी तथा समग्र बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई नियमन गर्ने दृष्टिकोणमा परिवर्तन आवश्यक छ । व्यवसायिक संस्थालाई नाफामुखी र गलत मनसाय राख्ने दृष्टिले मात्र हेर्ने प्रवृत्ति अन्त्य हुनुपर्नेमा उनले जोड दिए । कुनै एक व्यक्तिको गलत कार्यलाई आधार बनाएर सम्पूर्ण संस्थालाई दोषी ठहर गर्ने प्रवृत्ति गलत भएको उनको तर्क छ । उनले भने, ‘कतिपय हाम्रा नियमक निकायहरु नेपाल राष्ट्र बैंक, बीमा प्राधिकरण, नेपाल धितोपत्र बोर्डले परम्परागत हिसावले बनाईएको नितिका कारण चलिरहेका छन् । सोही कारण बैंक तथा वित्तीय क्षेत्रले जुन हिसावले आफ्नो व्यवसाय बढाउन सक्ने हो त्यो अनुसार भएको छैन । फाईनान्सियल रुपमा क्षमतावान हुँदाहुँदै पनि कतिपय पुराना नीतिका कारण जति व्यवसायिक गतिविधि बढाउन सकिन्थ्यो त्योअनुसार नसकेको अवस्था छ ।’ अध्यक्ष ढकालले आर्थिक गतिविधिको विस्तारले रोजगारी सिर्जना र राजस्व वृद्धिमा महत्वपूर्ण योगदान गर्ने बताए । आर्थिक गतिविधिलाई चलायमान बनाउनको लागि कानून तथा नीतिमा सुधार गर्न आवश्यक रहेको दोहोर्याए ।
पुनर्बीमा निर्देशिका समयमै पुनरावलोकन गर्न अध्यक्ष वैदवारको आग्रह
काठमाडौं । नेपाल बीमक संघका अध्यक्ष वीरेन्द्र वैदवार क्षेत्रीले पुनर्बीमा निर्देशिकालाई समयमै पुनरावलोकन गर्न आवश्यक रहेको बताएका छन् । बिहीबार (आज) एक कार्यक्रममा बीमाको जोखिम केन्द्रिकृत हुँदा त्यसको असर त्यसको असर अहिले दाबी भुक्तानीमा देखिएको भन्दै अध्यक्ष क्षेत्रीले पुनर्बीमा निर्देशिका समयमै पुनरावलोकण गर्नुपर्ने बताएका हुन् । अध्यक्ष क्षेत्रीले नियामकीय व्यवस्थाअनुसार नेपालमा स्थापित दुई पुनर्बीमा कम्पनीमा निश्चित जोखिम अनिवार्य रूपमा ‘रि–सेयरिङ’ गर्नुपर्ने प्रावधानले जोखिम केन्द्रीकरण बढाएको बताए । उनका अनुसार नियामकीय व्यवस्थाकै कारण पछिल्लो जेनजीको भुक्तानी पूर्ण रुपमा स्वदेशी पुनर्बीमा कम्पनीसँग निर्भर हुनुपरेको छ । यसअघि बीमा कम्पनीहरूले अन्तर्राष्ट्रिय पुनर्बीमा कम्पनीहरूसँग प्रत्यक्ष रूपमा काम गर्दै जोखिम विविधिकरण गर्ने अभ्यास थियो र जसको कारण दाबी भुक्तानी पनि छिटो हुने गरेको उनले बताए । ‘भूकम्पमा करिब १७–१८ अर्ब र गत साल प्राकृतिक प्रकोपका कारण करिब १३ अर्ब जति भुक्तानी दिन हामी सफल भएका थियौं । यी सबै कुरा हाम्रो पुनर्बीमा ब्याकअप असाध्यै राम्रो भएको र जोखिम विविधीकरण गरेकाले सम्भव भएको हो, तर नियमककको पछिल्लो निर्देशनले भुक्तानीमा समस्या आएको छ ।’ अध्यक्ष वैदवारले भविष्यमा सम्भावित जोखिम व्यवस्थापनलाई प्रभावकारी बनाउन पुनर्बीमा निर्देशिकालाई समयमै पुनरावलोकन गर्न आवश्यक रहेको औंल्याएका छन्। उनले बीमा क्षेत्रले देशको आर्थिक विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्ने उल्लेख गर्दै प्रिमियममार्फत संकलित पुँजीलाई पूर्वाधारलगायत विभिन्न क्षेत्रमा लगानी गर्न सकिने बताए । साथै अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको सेवा प्रवाहका लागि डिजिटाइजेसन र दक्ष मानव संसाधन विकासमा जोड दिनुपर्ने आवश्यकता रहेको वैदवारको भनाइ छ ।
