रतन टाटाले छोड्नेबित्तिकै टाटा समूहमा ठूलो परिवर्तन, कसलाई हुन्छ फाइदा ?
काठमाडौं । भारतीय उद्योगपति रतन टाटाको निधन भएको केही दिनमात्रै बितेकाे छ । उनको स्थानमा उनका सौतेनी भाइ नोएल टाटा टाटा ट्रस्टको अध्यक्ष बनेका छन् । टाटा समूह भारतको सबैभन्दा ठूलो औद्योगिक व्यावसायिक घराना हो । टाटा समूहको होल्डिङ कम्पनी टाटा सन्समा टाटा ट्रस्टको करिब ६६ प्रतिशत हिस्सेदारी छ । बजार पूँजीकरणको आधारमा भारतको दोस्रो ठूलो कम्पनी आइटी दिग्गज टाटा कन्सल्टेन्सी सर्भिसेज र बेलायती लक्जरी कार निर्माता जगुआर ल्यान्ड रोभरको स्वामित्व राख्ने टाटा मोटर्सजस्ता फर्महरूमा टाटा सन्स सबैभन्दा ठूलो एकल सेयरधारक हो । टाटा सन्सको नेटवर्थ १६५ बिलियन डलर रहेकाे छ । यसबाट टाटा ट्रस्टको महत्त्व अनुमान गर्न सकिन्छ । नोएल टाटा टाटा ट्रस्टको अध्यक्ष बनेपछि यसमा महत्त्वपूर्ण परिवर्तन भएको छ । बिजनेस पत्रिका मिन्टको रिपोर्टअनुसार सर रतन टाटा ट्रस्ट र सर दोराबजी टाटा ट्रस्टका ट्रस्टीकाे स्थायी सदस्य बनेका छन् । यसअघि निश्चित अवधिका लागि नियुक्ति हुने गरेको थियो । दुवै ट्रष्टको बिहीबार बसेको सञ्चालक समितिको बैठकले यस्तो निर्णय गरेको हो । अक्टोबर ११ मा ६७ वर्षीय नोएल टाटालाई टाटा ट्रस्टको अध्यक्ष बनाएपछि ट्रस्टको यो दोस्रो बैठक थियो । टाटा सन्समा सर रतन टाटा ट्रस्टको २७.९८ प्रतिशत र सर दोराबजी टाटा ट्रस्टको २३.५६ प्रतिशत हिस्सेदारी छ । यसको मतलब यी दुवै ट्रस्टको टाटा सन्समा ५० प्रतिशतभन्दा बढी हिस्सेदारी छ । भारतीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार सर रतन टाटा ट्रस्ट र सर दोराबजी टाटा ट्रस्टका सबै सदस्यहरू अब स्थायी सदस्य हुनेछन् । अहिलेसम्म उनीहरूकाे कार्यकाल तीन वर्षका लागि मात्रै थियो । सर रतन टाटा ट्रस्ट १९१९ मा र सर दोराबजी टाटा ट्रस्ट १९३२ मा स्थापित भएको थियो । रतन टाटाको इच्छा सर रतन टाटा ट्रस्टमा सात सदस्य छन् भने सर दोराबजी टाटा ट्रस्टमा छ सदस्य छन् । नोएल टाटासँगै पूर्वरक्षा सचिव विजय सिंह, वेणु श्रीनिवासन, मेहली मिस्त्री र वकिल डारियस खम्बाटा दुवै ट्रस्टमा सामेल छन् । मेहली मिस्त्री र डारियस खम्बाटा स्वर्गीय रतन टाटाका निकट मानिन्छन् । रतन टाटाले आफ्नो इच्छा पूरा गर्ने जिम्मेवारी मेहली मिस्त्री र डारियस खम्बाटालाई सुम्पिएका छन् । रतन टाटाले लगभग ७ हजार ९०० करोड भारु सम्पत्ति छोडेका छन् । एजेन्सी यो पनि पढ्नूहोस् : कसले पाउँछ टाटाको ७९ अर्ब भारु ? यी चार जनालाई दिइएको थियो जिम्मेवारी
यी हुन् भारतका शीर्ष ५ विश्वविद्यालय, कुनको अवस्था कस्तो ?
काठमाडौं । अहिलेको समयमा राम्रो करिअर बनाउन राम्रो विश्वविद्यालयबाट उच्च शिक्षा हासिल गर्नु धेरै महत्त्वपूर्ण छ । भारतमा धेरै मानिस विदेशमा अध्ययन गर्ने सपना देख्छन्, तर त्यहाँ धेरै मानिसहरू छन् जो भारतमा बसेर आफ्नो अध्ययन पूरा गर्न चाहन्छन् । भारतमा विश्वका केही उत्कृष्ट विश्वविद्यालयहरू पनि छन् । केही विश्वविश्वविद्यालय र्याङ्किङमा आफ्नो स्थान बनाउन सफल पनि भएका छन् । यी हुन् भारतका उत्कृष्ट विश्वविद्यालय भारतीय विज्ञान संस्थान, आईआईएससी बेंगलुरु विश्वविश्वविद्यालयहरूको र्याङ्किङ २०२४ मा आईआईएससी २०१–२५० ब्यान्डमा थियो, जसको समग्र स्कोर ५५.९ र ५८.६ को बीचमा थियो । यद्यपि, २०२५ मा यो विश्वविद्यालय २५१–३०० को ब्यान्डमा झर्याे । जसको स्कोर ५३.७ देखि ५५.७ को बीचमा रह्यो । गिरावटको बावजुद पनि यो विश्वविद्यालय भारतको उच्च श्रेणीको विश्वविद्यालय बनेको छ । अन्ना विश्वविद्यालय अन्ना विश्वविद्यालय ४ सेप्टेम्बर १९७८ मा एक एकात्मक प्रकारको विश्वविद्यालयको रूपमा स्थापित भएको थियो । यो विश्व र्याङ्किङमा भारतको दोस्रो शीर्ष विश्वविद्यालय हो । यस विश्वविद्यालयको नाम तमिलनाडुका पूर्वमुख्यमन्त्री स्वर्गीय डा. सी. एन.अन्नादुराईको नाममा राखिएको थियो । महात्मा गान्धी विश्वविद्यालय महात्मा गान्धी अन्तर्राष्ट्रिय हिन्दी विश्वविद्यालय भारतको केन्द्रीय विश्वविद्यालय हो । यो विश्वविद्यालय भारत सरकारले सन् १९९३ मा संसदबाट पारित भई अधिनियमद्वारा स्थापित भएको थियो । यो विश्वविद्यालय महाराष्ट्रको वर्धामा अवस्थित छ। यो विश्व र्याङ्किङमा भारतको तेस्रो शीर्ष विश्वविद्यालय हो । सविता इन्स्टिच्युट अफ मेडिकल एण्ड टेक्निकल साइन्सेज, चेन्नई सविता इन्स्टिच्युट अफ मेडिकल एण्ड टेक्निकल साइन्सेज भारतको चेन्नई, तमिलनाडुमा अवस्थित एक निजी र मान्यता प्राप्त विश्वविद्यालय हो । यसमा डेन्टल कलेज, स्कूल अफ इन्जिनियरिङ्, कलेज अफ लिबरल आर्ट्स एन्ड साइन्सेस, स्कूल अफ म्यानेजमेन्ट, स्कूल अफ ल, स्कूल अफ फिजियोथेरापी, स्कूल अफ नर्सिङ र मेडिकल कलेज गरी नौवटा विषयहरू अध्यापन गराइन्छ । शुलिनी युनिभर्सिटी अफ बायोटेक्नोलोजी एण्ड म्यानेजमेन्ट, कसौली शुलिनी युनिभर्सिटी अफ बायोटेक्नोलोजी एण्ड म्यानेजमेन्ट साइन्सेस, जसलाई शुलिनी विश्वविद्यालय पनि भनिन्छ । यो हिमाचल प्रदेशको सोलन जिल्लाको कसौली नजिकै अवस्थित एउटा निजी अनुसन्धान विश्वविद्यालय हो । यो चण्डीगढ र शिमलाबाट करिब ९० मिनेटको दूरीमा अवस्थित छ । एजेन्सी
दिल्लीको वायु गुणस्तर खराब स्तरमा
काठमाडौं । भारतको राजधानी नयाँदिल्लीमा सोमबारको वायु गुणस्तर सूचकांक (एक्यूआई) ३४९ मा झरेको छ । चिसो मौसम, पूराना गाडीहरूबाट निस्केको धुवाँ र धुलोका कारण राजधानीको वायु प्रदुषणलाई ढाकेका वायुको गुणस्तरमा वर्गीकृत भएको छ । धुलो धुवाँले राजधानीलाई ढाकेको छ । केन्द्रीय प्रदूषण नियन्त्रण बोर्डका अनुसार राजधानीको शकुरपुर र वरपरका क्षेत्रमा प्रदूषणको तह ‘अति खराब’ अर्थात् एक्यूआई ३४६ रेकर्ड गरिएको थियो । इन्डिया गेट नजिकैका वरपरका क्षेत्रहरूमा एक्यूआईको तह ३०९ रेकर्ड गरिएको छ भने सफदरजङ्गमा ३०७ रेकर्ड गरिएको छ । यो तहले वायुको खराब गुणस्तरलाई चिन्ह्ति गर्छ । यसैबीच, भारतका नदीहरूमा प्रदूषणको स्तर बढ्दै जाँदा यमुना नदीमा विषाक्त फोम तैरिरहेको देखिएको जनाइएको छ । वातावरणविद् विमलेन्दु के झाले यस घटनालाई दिल्लीको वातावरण मैन्त्री शासनको पूर्ण उपहासको रुपमा व्याख्या गरेका छन् । उनले प्रदूषण दिल्लीबाटै भएको उल्लेख गरेका छन् । यसअघि एएनआईसँग कुरा गर्दै इन्डियन इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी, कानपुरको कोटक स्कुल अफ सस्टेनेबिलिटीका डिन प्रोफेसर सच्चिदानन्द त्रिपाठीले ‘यमुना नदीमा विषाक्तताको प्रभाव खतरनाक रहेको बताएका थिए । उनका अनुसार साबुन, डिटर्जेन्ट र अन्य प्रदूषकहरूबाट नदीमा बग्ने फोहोर पानीमा ठूलो मात्रामा मिसिनाले बारम्बार यस्ता घटना हुने गर्छन् ।