होटेल फरेष्ट इनको आईपीओमा आवेदन दिने आज अन्तिम दिन
काठमाडौं । होटेल फरेष्ट इन लिमिटेडको आईपीओमा आवेदन दिने आज माघ २६ गते अन्तिम दिन रहेको छ । माघ २२ गतेदेखि बिक्री खुला गरेको कम्पनीको आईपीओमा सर्वसाधारण लगानीकर्ताहरुले आजसम्म आवेदन दिन सक्नेछन् । कम्पनीले जारी पुँजी २ अर्ब रुपैयाँको २० प्रतिशत अर्थात् ४० करोड रुपैयाँको १ सय रुपैयाँ अंकित मूल्य दरका ४० लाख कित्ता सेयर जारी गर्नेछ । जसमध्ये १० प्रतिशत अर्थात् ४ लाख सेयर विदेशमा रोजगार गरिरहेका नेपाली, २ लाख कित्ता सामूहिक लगानी कोष र ८० हजार कित्ता कर्मचारीलाई बिक्री गरिसकेको छ । दोस्रो चरणमा बाँकी रहेको ३३ लाख ३० हजार कित्ता सेयर सर्वसाधारण लगानीकर्ताहरुका लागि बिक्री खुला गरेको हो । कम्पनीको आईपीओमा लगानीकर्ताहरुले न्यूनतम १० कित्तादेखि अधिकतम २ लाख कित्ता सेयरका लागि आवेदन दिन सक्नेछन् । कम्पनीको आईपीओ निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धक एनआईसी एशिया क्यापिटल रहेको छ । कम्पनीको आईपीओमा सिआस्बा सदस्य बैंक तथा वित्तीय संस्था र मेरो सेयर एपमार्फत आवेदन दिन सक्नेछन् ।
नागरिक लगानी कोषको नाफा ६.९१ प्रतिशत बढ्यो, साढे ३१ अर्ब रुपैयाँ सेयरमा लगानी
काठमाडौं । नागरिक लगानी कोष (सीआईटी)को चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को दोस्रो त्रैमासमा खुद नाफा ६.९१ प्रतिशत बढेर बढेर ६६ करोड ५३ लाख २४ हजार रुपैयाँ गरेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा सीआईटीले ६२ करोड २२ लाख ८६ हजार रुपैयाँ खुद नाफा आर्जन गरेको थियो । चालु आवको दोस्रो त्रैमासमा सीआईटीको ब्याज आम्दानी १७ करोड ३६ लाख ४० हजार रुपैयाँ, सेवा शुल्क तथा कमिसन आम्दानी ८३ करोड ९४ लाख ८८ हजार रुपैयाँ, विविध आम्दानी ५ करोड ६२ लाख २० हजार रुपैयाँ गरेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा कम्पनीले १९ करोड ३३ लाख ७१ हजार रुपैयाँ ब्याज आम्दानी, सेवा शुल्क आम्दानी ८१ करोड १ लाख ९६ हजार रुपैयाँ, विविध आम्दानी ३ करोड ५९ लाख ६८ हजार रुपैयाँ गरेको थियो । समीक्षा अवधिमा कम्पनीले १ अर्ब ६ करोड ९३ लाख ४८ हजार रुपैयाँ कुल आम्दानी गरेको छ भने १८ करोड १८ लाख ३० हजार रुपैयाँ कुल खर्च गरेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा कम्पनीले १ अर्ब ३ करोड ९५ लाख ३५ हजार रुपैयाँ कुल आम्दानी गरेर २० करोड ८६ लाख ५२ हजार रुपैयाँ कुल खर्च गरेको थियो । कुल खर्चमा १४ करोड २५ लाख ३४ हजार रुपैयाँ व्यवस्थापनमा र ३ करोड ९२ लाख ९७ हजार रुपैयाँ खर्च व्यवस्थामा खर्च भएको कम्पनीले जनाएको छ । पुस मसान्तसम्ममा ६ अर्ब ८० करोड ५७ लाख ९८ हजार रुपैयाँ चुक्ता पुँजी रहेको सीआइ्र्रटीको खुद कोष मौज्दातमा २ खर्ब ९४ अर्ब ६५ करोड ३३ लाख ९७ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्षको पुसमा चुक्ता पुँजी ६ अर्ब ४८ करोड १७ लाख १२ हजार रुपैयाँ र खुद कोष मौज्दातमा २ खर्ब ६४ अर्ब ३५ करोड ९७ लाख ९८ हजार रुपैयाँ थियो । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको लगानी २ खर्ब ९८ अर्ब ६७ करोड ८४ लाख ६३ हजार रुपैयाँ रहेको छ । गत वर्षको पुसमा २ खर्ब ६४ अर्ब ७७ करोड ७५ लाख ३८ हजार रुपैयाँ लगानी गरेको थियो । कम्पनीका अनुसार नेपाल सरकारको ऋणपत्रमा १३ अर्ब १२ करोड ७६ लाख ४५ हजार रुपैयाँ, बैंकको मुद्दती निक्षेपमा १ खर्ब ४५ अर्ब ४० करोड ५५ लाख ९ हजार रुपैयाँ, समयकालीन कर्जामा २६ अर्ब ३१ करोड ६७ लाख ५५ हजार रुपैयाँ, सहायक कम्पनीमा २ अर्ब ७२ करोड ४६ लाख ७५ हजार रुपैयाँ, सहभागी सापटी तथा आवास कर्जा ६५ अर्ब २३ करोड ९१ लाख ७१ हजार रुपैयाँ, ट्रेजरी बिलमा १४ अर्ब १७ करोड ९३ लाख ९६ हजार रुपैयाँ र संगठित संस्थाको सेयरमा ३१ अर्ब ६८ करोड ५३ लाख १३ हजार रुपैयाँ लगानी गरेको छ । कम्पनीको रिटर्न अन इन्भेष्टमेन्ट ४.४९ प्रतिशत, फण्ड इन्भेष्टमेन्ट रेसियो ९९.८१ प्रतिशत रहेको छ । कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानी १९.५५ रुपैयाँ छ भने प्रतिसेयर नेटवर्थ १४२.४० रुपैयाँ छ ।
नेप्सेको ३ अर्ब रुपैयाँ पुँजी पुर्याउन तीन विकल्प प्रस्ताव
काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से)को पुँजी वृद्धिका लागि विभिन्न तीन वटा विकल्प अघि सारिएका छन् । प्रकाश जङ्ग थापाको नेतृत्वमा गठित नेप्से पुनर्संरचना सम्बन्धी सुझाव समितिले अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता अभिवृद्धिका लागि नेप्सेको पुँजी हालको स्तरमा अपर्याप्त रहेको र तीन वटा विकल्पसहित पुँजी वृद्धि गर्न सकिने सुझाव पेस गरेको हो । धितोपत्र बजार सञ्चालन नियमावली, २०६४ अनुसार दोस्रो बजार सञ्चालक संस्थाले न्यूनतम् ३ अर्ब रुपैयाँ चुक्ता पुँजी कायम गर्नुपर्ने व्यवस्था छ । यद्यपि, सो नियमावलीले नेप्सेलाई उक्त प्रावधानबाट उन्मुक्ति दिएको भए पनि आधुनिक र विकसित दोस्रो बजार सञ्चालकले प्रदान गर्नुपर्ने सम्पूर्ण सेवा र दायित्व वहन गर्नुपर्ने हुन्छ । प्रतिवेदनमा प्रविधि, मानव संसाधन, भौतिक पूर्वाधार, अनुसन्धान तथा विकास, सेवा विस्तार तथा सहायक संस्थाको विकासका लागि आगामी दिनमा उल्लेख्य लगानी आवश्यक पर्ने उल्लेख छ । हाल नेप्सेको पुँजी लगानी करिब १ अर्ब रुपैयाँ मात्र रहेको र यो दीर्घकालीन उद्देश्य पूरा गर्न पर्याप्त नदेखिएको समितिको ठहर छ । यस्ता छन् तीन विकल्प समितिले नेप्सेको पुँजी वृद्धि गर्न तीन विकल्प सुझाएको छ । पहिलो विकल्पअन्तर्गत नेप्सेले अवितरित मुनाफालाई बोनस सेयरमार्फत पुँजीकरण गर्न सक्ने उल्लेख छ । आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को वित्तीय विवरणअनुसार नेप्सेसँग २ अर्ब १७ करोड रुपैयाँ संचित मुनाफा र १ अर्ब ९५ करोड रुपैयाँ जगेडा कोष गरी कुल ४ अर्ब १२ करोड रुपैयाँ सञ्चिति रहेको छ । यसलाई बोनस सेयरका रूपमा पुँजीकरण गरेमा ३ अर्ब रुपैयाँ चुक्ता पुँजीको मापदण्ड सहजै पूरा गर्न सकिने समितिको भनाइ छ । यद्यपि, बोनस सेयर जारी गर्नुअघि रणनीतिक साझेदारसम्बन्धी स्पष्टता आवश्यक रहने उल्लेख गरिएको छ । दोस्रो विकल्पमा हकप्रद सेयर जारी गरी पुँजी जुटाउने प्रस्ताव गरिएको छ । यसमा विद्यमान सेयरधनीहरूले आफ्नो स्वामित्व अनुपातअनुसार थप लगानी गर्नुपर्ने हुन्छ । यस विकल्पबाट सेवा विस्तारका लागि आवश्यक नगद परिचालन हुने भए पनि सेयरधनीहरू थप लगानी गर्न अनिच्छुक हुन सक्ने जोखिम रहेको प्रतिवेदनमा औंल्याइएको छ । तेस्रो विकल्पअन्तर्गत नयाँ सेयर जारी गरी पुँजी वृद्धि गर्ने सुझाव दिइएको छ । यसबाट रणनीतिक साझेदार, संस्थागत लगानीकर्ता वा सर्वसाधारणलाई सेयर निष्कासन गर्न सकिने र प्रिमियमसहित थप पुँजी परिचालन हुने समितिको भनाइ छ । तर, यसले नेप्सेको विद्यमान स्वामित्व संरचनामा परिवर्तन ल्याउने सम्भावना रहने उल्लेख गरिएको छ । समितिका अनुसार पहिलो र दोस्रो विकल्प सञ्चालक समितिको निर्णयपछि अर्थमन्त्रालयको सहमति र साधारण सभाबाट पारित गरी छोटो अवधिमै कार्यान्वयन गर्न सकिने छन् । तेस्रो विकल्प भने सेबोनको स्वीकृति, सेयर मूल्याङ्कन र निष्कासन प्रक्रियासहित दुई वर्षसम्म लाग्न सक्ने प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । समितिले नेप्सेको दीर्घकालीन सुदृढीकरण र सेवा विस्तारका लागि समयसापेक्ष रूपमा पुँजी वृद्धि अपरिहार्य रहेको निष्कर्ष निकालेको छ ।
