‘ब्रोकरहरुले मनलाग्दी गरे, बैंकहरुलाई ब्रोकरको लाइसेन्स दिनु पर्यो’
काठमाडौं । प्रतिनिधिसभा बैठकमा सीमित ब्रोकरहरुले मनलाग्दी काम गरेको आरोप लागेको छ । मंगलबार बोलाइएको बैठकमा सासंद पार्वता डिसी चौधरीले हाल ब्रोकरहरुले मनलाग्दी किसिमले काम गरेको बताउँदै बैंकहरुलाई सेयर ब्रोकरको लाइसेन्स दिनु पर्ने बताएकी हुन् । ‘पछिल्लो समय सेयर बजारमा आम युवा तथा साधारण व्यक्तिको आकर्षण बढेको छ, केही ब्रोकरहरुले आफु निकटकाहरुको डिम्याट खाता खोेलेर सेयर कारोबार गरिरहेका छन्, जसको कारण सर्वसाधारणले सेवाबाट बञ्चित हुनु परेको छ, सेवा सहज रुपमा पाउनको लागि बैंकहरुलाई पनि ब्रोकर लाइसेनस दिनु पर्छ,’ उनले भनिन् । उनको जवाफ दिँदै अर्थमन्त्री जनार्दशन शर्माले सरकारले पूँजी बजारलाई पारदर्शीर प्रविधिमैत्री बनाउन विशेष काम गरिरहेको बताए । ‘मैले श्वेतपत्रमा पनि सेयर बजारको बारेमा उल्लेख गरेको छु, सेयर बजारमा साना लगानीकर्ताको आकर्षण बढाउनु पर्ने र सेयर बजार पारदर्शी बनाउनु पर्ने बारे हामी सजक र सर्तक छौं,’ उनले भने ।
सेयर बजारका विषयमा श्वेतपत्रमा के लेखिएको छ ?
काठमाडाैं । अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले श्वेतपत्र जारी गरेका छन् । उनले मंगलबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा श्वेतपत्र जारी गरेका हुन् । उनले श्वेतपत्रमा सेयर बजारको बारेमा पनि बोलेका छन् । उनले सेयर बजारमा साना लगानीकर्ताको आकर्षण बढाउनु पर्ने र सेयर बजार पारदर्शी बनाउनु पर्ने बताएका हुन् । सेयर बजार सम्बन्धि श्वेतपत्रमा यस्तो लेखिएको छः विसं. २०७६ असार मसान्तमा १२५९.० विन्दुमा पुगेको नेप्से परिसूचक वि.सं. २०७७ असार मसान्तमा १३६२.४ विन्दु कायम रहेको थियो।वि.सं. २०७८ असार मसान्तमा उक्त परिसूचक २८२२.७ विन्दु कायम भएको छ। पुँजी बजारमा नयाँ लगानीकर्ताहरुको प्रवेश एवम्वित्तीय स्रोतको सहज उपलब्धता लगायतका कारण नेप्से सूचकाङ्कमा तीब्र वृद्धि भएकोछ.वि.सं. २०७७ असार मसान्तमा बजार पुँजीकरणको कुल गार्हस्थ्य उत्पादनसँगको अनुपात ४५.८ प्रतिशत रहेकोमा वि.सं.२०७८ जेठ मसान्तमा उक्त अनुपात ९८.८प्रतिशत कायम भएको छ। पुँजी बजारमा सूचीकृत कम्पनीहरुमा वित्तीय संस्थाको संख्या अधिक रहेको छ भने उत्पादन क्षेत्रका कम्पनीहरुको उपस्थिति न्यून रहेको छ।पुँजी बजारमार्फत उत्पादनमूलक क्षेत्रको विकासका लागि पुँजी परिचालन गर्न आवश्यक संस्थागत तथा नीतिगत सुधारको खाँचो रहेको छ। लगानीकर्ताको मनोबल उच्च पार्न सम्बन्धित निकायबाट नियमन र अनुगमनलाई थप प्रभावकारी बनाई पुँजी बजारलाई सुशासनयुक्त, पारदर्शी, प्रविधिमैत्री र जवाफदेही बनाउनुपर्ने भएको छ।साथै, पुँजी बजारमा स्वचालित प्रणाली प्रवर्द्धन गर्ने र साना लगानीकर्ताको पहुँच बढाउँदै लगानीकर्ताको हित संरक्षण गरी स्वस्थ बजार प्रणाली विकास गर्दै लानुपर्ने देखिन्छ।
जीवन विकास लघुवित्तको सेयर मूल्य ११९ प्रतिशतले बढ्यो, प्रतिकित्ता कति पुग्यो ?
काठमाडौं । जीवन विकास लघुवित्तको सेयर मूल्यमा निरन्तर सर्किट लागेको छ । दोश्रो बजारमा कारोबार शुरु भएदेखि निरन्तर सर्किट लागेको कम्पनीको सेयरमा आज पनि बजार खुलेको केही समयमै सर्किट लागिसकेको छ । यससँगै आज मंगलबारको बजारमा कम्पनीको सेयर मूल्य प्रतिकित्ता २ हजार रुपैयाँ माथि पुगेको छ । सो दिन कम्पनीको सेयर कारोबार प्रतिकित्ता १८५८ रुपैयाँदेखि कारोबार शुरु भएको थियो । यससँगै नियमित बजार खुलेको केही समयमै कम्पनीको सेयर मूल्य बढेर प्रतिकित्ता २००४ रुपैयाँ पुगेको छ । जुन अघिल्लो दिनको तुलनामा १० प्रतिशत अर्थात १८२.२० रुपैयाँ बढी हो । त्यस्तै, उक्त रकम कम्पनीको पहिलो कारोबारको तुलनामा ११९.३२ प्रतिशतले बढी हो । दोश्रो बजारमा कम्पनीको पहिलो कारोबार प्रतिकित्ता ९१४ रुपैयाँमा भएको थियो । कम्पनीले गत साउन १४ गतेदेखि दोश्रो बजारमा कारोबारमा शुरु गरेको हो । कारोबार शुरु गरेको दुई साता नबित्दै संस्थाको सेयरको भाउ दुई हजार माथि पुगिसकेको छ । सोमबारसम्मको संस्थाको चार्ट यो समाचार तयार पार्दासम्म कम्पनीको सेयर किन्नेको उच्च चाप देखिएको छ भने बेच्ने कोही पनि देखिएका छैनन् । दिउँसो साढे १२ बजेसम्मको अवधिमा कम्पनीको ४ लाख १३ हजार ३९२ कित्ता सेयर किन्न लगानीकर्ता इच्छुक रहेको देखिन्छ । तर, बिक्रीकर्ता कोही पनि छैनन् । सोमबारको कम्पनीको बजार पुँजीकरण ११ अर्ब ८ करोड रुपैयाँ पुगेको थियो । जुन मंगलबारको बजारमा बढेर १२ अर्ब १९ करोड रुपैयाँ नाघ्ने छ । हाल संस्थाको चुक्ता पुँजी ६० करोड ८४ लाख रुपैयाँ रहेको छ । नेप्सेमा संस्थाको ६० लाख ८४ हजार कित्ता सेयर सूचीकृत भएको छ । जसमध्ये ६७.५० प्रतिशत अर्थात ४१ लाख ६ हजार ७०० कित्ता सेयर संस्थापकको स्वामित्व हो भने बाँकी ३२.५० प्रतिशत अर्थात १९ लाख ७७ हजार ३०० कित्ता सेयर सर्वसाधारणको रहेको छ ।
