यी हुन् रास्वपाको पदाधिकारीमा निर्वाचित नेता
काठमाडौं । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी(रास्वपा)को उपसभापतिमा साेविता गाैतम निर्वाचित भएकी छन् । उनले ताेसिमा कार्कीलाई पराजित गरेकी हुन्। गौतमले ७८९ मत प्राप्त गर्दै निर्वाचित भइन । कार्कीले ५७२ मत प्राप्त गरिन् । यस्तै, महामन्त्रीमा विपिन आचार्य निर्वाचित भएका छन् । उनी ६७३ मत प्राप्त गर्दै निर्वाचित भए । उनी यसअघि रास्वपाको सहमहामन्त्री थिए । यसैगरी, सहमहामन्त्रीमा नेताहरू हरि ढकाल, निशा डाँगी र असिम शाह निर्वाचित भएका छन् । शुक्रबार (आज) सम्पन्न निर्वाचनबाट उनीहरू सहमहामन्त्री पदमा निर्वाचित भएका हुन् । महिलातर्फ डाँगी, सहमहामन्त्री खुलातर्फ शाह र ढकाल निर्वाचित भएका छन् । शाहले ४७१ मत प्राप्त गरेका छन् भने ढकालले ४१० मत प्राप्त गरेका छन् । त्यस्तै, महिला सहमहामन्त्रीमा निशा डाँगी निर्वाचित भएकी छिन् । उनले ७ सय ३७ मत प्राप्त गरिन् ।
एआईमा सामसुङले ६ खर्ब ५० अर्ब डलर लगानी गर्ने
काठमाडौं । कृत्रिम बौद्धिकता (एआई) प्रविधिको तीव्र विस्तारसँगै दक्षिण कोरियाको सामसुङ इलेक्ट्रोनिक्सले देशकै इतिहासमा सबैभन्दा ठूलो लगानी योजना सार्वजनिक गर्ने तयारी गरेको छ । स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूका अनुसार सामसुङले आगामी हप्ता करिब १० हजार खर्ब वन (करिब ६ खर्ब ५० अर्ब अमेरिकी डलर) बराबरको दीर्घकालीन लगानी योजना घोषणा गर्ने तयारी गरेको छ । यो लगानी योजना राष्ट्रपति ली जे म्युङको राजधानी सियोल बाहिरका क्षेत्रहरूमा औद्योगिक विकास विस्तार गर्ने नीतिसँग पनि जोडिएको छ । राष्ट्रपति लीले सोमबार आयोजना गर्ने ‘नेसनल मेगा प्रोजेक्ट’ कार्यक्रममा सामसुङले आफ्नो नयाँ लगानी रणनीति सार्वजनिक गर्ने अपेक्षा गरिएको छ । प्रतिस्पर्धी चिप निर्माता एसके हाइनिक्सले पनि सोही कार्यक्रममा आफ्नो लगानी योजना घोषणा गर्ने सम्भावना रहेको छ । दुवै कम्पनी कृत्रिम बौद्धिकतामा प्रयोग हुने उन्नत मेमोरी चिप उत्पादनमा विश्वका अग्रणी कम्पनी मानिन्छन् । डाटा सेन्टर, च्याटबोट, इमेज जेनेरेटर तथा अन्य एआई प्रविधिको माग तीव्र रूपमा बढ्दै गएपछि सेमिकन्डक्टर उद्योगमा ठूलो लगानी आकर्षित भएको छ । एआईको विस्तारले सामसुङ र एसके हाइनिक्स दुवै कम्पनीको नाफा र सेयर मूल्यमा उल्लेखनीय वृद्धि गराएको छ । स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूका अनुसार सामसुङको प्रस्तावित प्याकेजअन्तर्गत दक्षिणपश्चिमी दक्षिण कोरियामा नयाँ सेमिकन्डक्टर कम्प्लेक्स निर्माणका लागि करिब तीन लाख अर्ब वन लगानी गरिनेछ । प्रविधि क्षेत्रमा तुलनात्मक रूपमा पछाडि परेका क्षेत्रहरूमा औद्योगिक विकास विस्तार गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । माइल बिजनेस न्युजपेपरका अनुसार योङ्गिनमा छवटा चिप उत्पादन केन्द्र निर्माणका लागि करिब ६ सय खर्ब वन विनियोजन गरिनेछ भने डाटा सेन्टर र एआई पूर्वाधार विकासका लागि करिब तीन हजार ५०० खर्ब वन लगानी गर्ने योजना रहेको छ । प्रस्तावित १० वर्षे खर्च योजना दक्षिण कोरियाको कुनै पनि निजी कम्पनीले सार्वजनिक गरेको सबैभन्दा ठूलो लगानी प्रतिबद्धता बन्नेछ । समाचारअनुसार राष्ट्रपति लीले यसै साता सामसुङका अध्यक्ष ली जे–योङसँग भेट गरी सेमिकन्डक्टर उद्योगमा लगानी विस्तारबारे छलफल गरेका थिए । उनले गत साता एसके समूहका अध्यक्ष चे ताए–विनसँग पनि भेटवार्ता गरेका थिए । सामसुङ इलेक्ट्रोनिक्सले गत वर्ष ४३६ खर्ब वन सञ्चालन नाफा कमाएको थियो । यो अघिल्लो वर्षको तुलनामा ३३ प्रतिशतले वृद्धि भएको हो । कम्पनीको नाफा आगामी वर्षहरूमा अझ तीव्र रूपमा बढ्ने अनुमान गरिएको छ । विश्लेषकहरूका अनुसार यस वर्ष कम्पनीको सञ्चालन नाफा तीन हजार खर्ब वन नाघ्न सक्ने अनुमान गरिएको छ भने आगामी वर्ष यो बढेर पाँच हजार ५०० खर्ब वनसम्म पुग्न सक्छ । राष्ट्रपतिका नीतिसम्बन्धी प्रमुख सचिव किम योङ–बीमले योङ्गिनस्थित सेमिकन्डक्टर परियोजनासम्बन्धी छलफल अन्तिम चरणमा पुगेको बताए । उनका अनुसार योजना अन्तिम भएपछि सम्बन्धित कम्पनी र सरकारी मन्त्रालयहरूले संयुक्त रूपमा जनतालाई विस्तृत जानकारी दिनेछन् । एआई प्रविधिको विश्वव्यापी प्रतिस्पर्धा तीव्र बन्दै गइरहेका बेला दक्षिण कोरियाले सेमिकन्डक्टर र कृत्रिम बौद्धिकता क्षेत्रमा आफ्नो नेतृत्व कायम राख्न अभूतपूर्व लगानीको बाटो रोजेको छ । रासस
१ खर्ब २३ अर्बको पारिश्रमिक प्याकेज, मस्कपछि बढी कमाउने सीईओ शंख मित्र
काठमाडौं । ‘द वाल स्ट्रिट जर्नल’को हालैको एक प्रतिवेदनअनुसार भारतीय मूलका अमेरिकी नागरिक शंख मित्र विश्वभरमै दोस्रो सबैभन्दा बढी तलब पाउने सीईओका रूपमा देखा परेका छन् । ‘वेलटावर’ कम्पनीमा उनको ८२१ मिलियन डलर (१ खर्ब २३ अर्ब ३२ करोड ३७ लाख नेपाली रुपैयाँ) को पारिश्रमिक प्याकेज टेस्लाका सीईओ एलन मस्क पछिको दोस्रो ठूलो हो, जसको मुआब्जा प्याकेज १५८ बिलियन डलर (१ खर्ब ५८ अर्ब डलर) रहेको छ । यद्यपि मित्रको पारिश्रमिक प्याकेज विगत एक दशकमा कुनै पनि सार्वजनिक कम्पनीको सीईओका लागि सबैभन्दा ठूला प्याकेजहरूमध्ये एक हो । एस एन्ड पी ५०० सूचीमा रहेको वेलटावर कम्पनी एक रियल एस्टेट इन्भेष्टमेन्ट ट्रस्ट हो, जसले स्वास्थ्य सेवा पूर्वाधारमा लगानी गर्दछ । मित्र सन् २०१६ मा यस कम्पनीमा आबद्ध भएका थिए र सन् २०१८ मा कम्पनीको मुख्य लगानी अधिकारी (सीआईओ) बनेका थिए । उनले सन् २०२० मा सीईओ र उपाध्यक्षको जिम्मेवारी सम्हालेका हुन् । सन् २०२० अक्टोबरमा वेलटावरको सञ्चालक समितिले मित्रलाई सीईओ नियुक्त गर्दा प्रमुख स्वतन्त्र निर्देशक जेफ्री एच डोनह्युले भनेका थिए, ‘विगत पाँच वर्षमा शंखको लगानी र परिचालन कौशलताले कम्पनीलाई बलियो अवस्थामा पुर्याएको छ ।’ वेलटावरका सीएफओ टिम म्याकह्युले पनि सन् २०२५ मा कीर्तिमानी १६७ मिलियन डलर भुक्तानी पाएका थिए। मित्रको यो विशाल पारिश्रमिक प्याकेजको ठूलो हिस्सा सेयर पुरस्कारसँग जोडिएको छ । द वाल स्ट्रिट जर्नलको प्रतिवेदनमा भनिएको छ, ‘वेलटावरमा मित्रको पारिश्रमिकको ९९ प्रतिशत हिस्सा सेयर अनुदानबाट आएको हो, जसमा अक्टोबरमा प्रदान गरिएको ७८९ मिलियन डलर समावेश छ । वर्षको अन्त्यसम्ममा, उक्त पुरस्कार अन्तर्गत रहेका सेयरहरूको मूल्य १ बिलियन (१ अर्ब) डलरभन्दा बढी पुगेको कम्पनीले जनाएको छ ।’ उनले आफू कम्पनीमा रहिरहेसम्म सन् २०३१ मा ती सेयरहरूको करिब आधा हिस्सा प्राप्त गर्नेछन् । बाँकी आधा हिस्सा भने वेलटावरको बजार मूल्य ४५ प्रतिशतले बढ्ने र कम्पनीको सेयरले पाँच वर्षको अवधिमा विभिन्न स्टक इन्डेक्सहरूलाई उल्लेख्य अन्तरले पछि पार्ने कुरामा निर्भर गर्दछ । वेलटावरमा आबद्ध हुनुअघि मित्रले ‘मिलेनियम म्यानेजमेन्ट’मा रियल एस्टेट सेक्युरिटीजमा लगानी गर्ने पोर्टफोलियो म्यानेजरको रूपमा काम गरेका थिए । उनले व्यावसायिक रियल एस्टेट कम्पनी र पोर्टफोलियोहरूको ‘बटम–अप अन्डरराइटिङ’, धितोपत्र छनोट, मात्रात्मक पोर्टफोलियो र जोखिम व्यवस्थापनका लागि जिम्मेवार लगानी विज्ञहरूको टोलीको नेतृत्व गरेका थिए । उनले आफ्नो करियरको सुरुवात ‘प्राइसवाटरहाउसकूपर्स’ बाट गरेका थिए र ‘सिटाडेल इन्भेष्टमेन्ट ग्रुप’ तथा ‘फिडेलिटी इन्भेष्टमेन्ट्स’मा वरिष्ठ विश्लेषकको पदमा काम गरिसकेका छन् । भारतमा जन्मे–हुर्केका मित्रले जादवपुर विश्वविद्यालयबाट इन्स्ट्रुमेन्टेसन र इलेक्ट्रोनिक्स इन्जिनियरिङमा स्नातक तह पूरा गरेका थिए । त्यसपछि उनी अमेरिका सरेका हुन् । उनीसँग कोलम्बिया बिजनेस स्कूलबाट ‘एप्लाइड भ्यालु इन्भेष्टिटङ’मा एमबीए डिग्री रहेको छ ।
जननेत्र माविका विद्यार्थीलाई एनआईसी एशिया बैंकको शैक्षिक सामग्री
काठमाडौं । एनआईसी एशिया बैंकले पर्वतको मोदी गाउँपालिका–देउपुरस्थित श्री जननेत्र माध्यमिक विद्यालयलाई शैक्षिक तथा खेलकुद सामग्री प्रदान गरेको छ । विद्यार्थीहरूको पठनपाठन तथा खेलकुद गतिविधिलाई सहज बनाउँदै गुणस्तरीय शैक्षिक वातावरण सिर्जना गर्ने उद्देश्यले बैंकले उक्त सहयोग गरेको जनाएको छ । हाल १९१ भन्दा बढी विद्यार्थी अध्ययनरत विद्यालयमा आयोजित कार्यक्रममा बैंकका चिफ मार्केटिङ अफिसर दीपेन्द्र शर्मा र पोखरा सर्कल हेड श्वेता शेरचनले विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष रामचन्द्र शर्मा तथा प्रधानाध्यापक दीपक शर्मालाई संयुक्त रूपमा सामग्री हस्तान्तरण गरेका हुन् । बैंकले विद्यालयलाई झोला, कपी, पेन्सिल, पेनलगायत शैक्षिक सामग्रीका साथै फुटबल, भलिबल, भलिबल नेट, ब्याडमिन्टन, स्किपिङ, सटपुट बल र जेभलिन थ्रोलगायत खेलकुद सामग्री उपलब्ध गराएको छ । सामग्री हस्तान्तरण कार्यक्रममा विद्यालयका शिक्षक, विद्यार्थी तथा बैंकका कर्मचारीहरूको सहभागिता रहेको थियो । बैंकले उपलब्ध गराएको सहयोगले विद्यार्थीहरूको पठनपाठनसँगै खेलकुद गतिविधिलाई थप सहज बनाउने र विद्यालयमा गुणस्तरीय शैक्षिक वातावरण निर्माणमा टेवा पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेको छ ।
बीमा तथ्याङ्कलाई विश्वसनीय र एकरूप बनाउन प्राधिकरणको जोड
काठमाडौं । नेपाल बीमा प्राधिकरणले बीमा सम्बन्धी अनुसन्धान तथा तथ्याङ्क व्यवस्थापनलाई थप प्रभावकारी बनाउने उद्देश्यले बीमकहरूसँग छलफल तथा अन्तरक्रिया कार्यक्रम आयोजना गरेको छ । प्राधिकरणको केन्द्रीय कार्यालय कुपण्डोलमा शुक्रबार आयोजित कार्यक्रममा बीमकहरूले बुझाउने दैनिक, मासिक, त्रैमासिक, अर्धवार्षिक र वार्षिक तथ्याङ्कलाई एकरूप, गुणस्तरीय र विश्वसनीय बनाउने विषयमा छलफल भएको थियो । साथै, आइआरएमआइएसमा गरिएको डाटा रिपोर्टिङसम्बन्धी परिवर्तन र त्यसक्रममा देखिएका समस्याको समाधानका उपायबारे पनि विमर्श गरिएको प्राधिकरणले जनाएको छ । कार्यक्रममा प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक सुशील देव सुवेदीले बीमा क्षेत्रको अध्ययन तथा अनुसन्धानका लागि तथ्याङ्कको भूमिका महत्वपूर्ण हुने भएकाले त्यसको शुद्धता, एकरूपता र विश्वसनीयता सुनिश्चित गर्नुपर्ने बताए । उपनिर्देशक पुष्पा कुँवरले तथ्याङ्क प्रणालीमा देखिएका समस्या समाधानका लागि प्राधिकरण सहकार्य र आवश्यक सहजीकरण गर्न तयार रहेको जानकारी दिए । कार्यक्रममा सहायक निर्देशक सुन्दर प्रसाद शर्माले बीमा क्षेत्रको अध्ययन तथा अनुसन्धानका क्रममा देखिएका समस्या, चुनौती र अवसरबारे प्रस्तुति दिएका थिए । उनले अनुसन्धानका लागि आवश्यक तथ्याङ्क समयमै उपलब्ध हुनुपर्ने, तथ्याङ्कमा एकरूपता कायम गरिनुपर्ने, बीमकहरूले अनुसन्धानसम्बन्धी सम्पर्क व्यक्ति तोक्नुपर्ने, अनुसन्धानलाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने तथा त्यसका लागि आवश्यक स्रोत–साधन सुनिश्चित गर्नुपर्ने आवश्यकता औंल्याए । त्यस्तै, प्राधिकरणका तथ्याङ्कशास्त्री बसन्त प्रसाद बोहराले बीमकहरूबाट सङ्कलन गरिने तथ्याङ्कका आधार, सङ्कलन प्रणालीमा गरिएको सुधार तथा बीमकहरूले पेश गर्ने तथ्याङ्कप्रति प्राधिकरणको अपेक्षाबारे प्रस्तुति दिएका थिए । कार्यक्रममा बीमा कम्पनी, लघुबीमा कम्पनी तथा पुनर्बीमा कम्पनीका तथ्याङ्क, अनुसन्धान र सूचना प्रविधि शाखाका प्रमुखहरूको सहभागिता रहेको थियो । कार्यक्रमको सञ्चालन प्राधिकरणकी सहायक प्रथम कमला घर्तीले गरेकी थिइन् ।
शुभ इन्टरनेशनलले ल्याउँदै आईपीओ, बिक्री प्रबन्धकमा मुक्तिनाथ क्यापिटल
काठमाडौं । शुभ इन्टरनेशनल हस्पिटालिटी लिमिटेडले सर्वसाधारणका लागि प्राथमिक सेयर (आईपीओ) निष्काशन गर्ने तयारी थालेको छ । कम्पनीले जारी पूँजीको २० प्रतिशत साधारण सेयर निष्काशन गर्न मुक्तिनाथ क्यापिटल लिमिटेडलाई धितोपत्र निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धक नियुक्त गरेको हो । यससम्बन्धी सम्झौतापत्रमा शुभ इन्टरनेशनल हस्पिटालिटीका अध्यक्ष कविन श्रेष्ठ र मुक्तिनाथ क्यापिटलका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत कविन्द्र ध्वज जोशीले हस्ताक्षर गरेका छन् । कार्यक्रममा कम्पनीका प्रतिनिधि विकास चौधरी र सञ्चालक प्रशान्त तातेडको पनि उपस्थिति थियो । शुभ इन्टरनेशनल हस्पिटालिटीले विराटनगरको धरान रोडस्थित अन्तर्राष्ट्रियस्तरको पाँचतारे होटल सञ्चालन गर्दै आएको छ । भारतको प्रतिष्ठित होटल व्यवस्थापन समूहसँगको व्यवस्थापन साझेदारीमा सञ्चालित उक्त होटल विराटनगरको पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय ब्रान्डअन्तर्गत सञ्चालित पाँचतारे होटल रहेको कम्पनीले जनाएको छ । कम्पनीका अनुसार होटलले व्यावसायिक यात्रु, स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटक, सम्मेलन, विवाह तथा अन्य विशेष कार्यक्रमलाई लक्षित गर्दै अन्तर्राष्ट्रियस्तरको सेवा उपलब्ध गराइरहेको छ । आधुनिक सुविधा, अन्तर्राष्ट्रिय सेवा मापदण्ड र व्यावसायिक व्यवस्थापनमार्फत पूर्वी नेपालको पर्यटन, आर्थिक गतिविधि तथा आतिथ्य उद्योगको विकासमा योगदान पुर्याउने लक्ष्य कम्पनीको छ । कम्पनीले आगामी दिनमा क्यासिनो सञ्चालन गर्ने योजना पनि रहेको जनाएको छ ।
साताभरि नै सेयर बजार राताम्मे, नेप्से झर्यो २६४९ अंकमा
काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक यो साता लगातार पाँचै दिनको कारोबार ओरालो लागेको छ । साताको सुरुवात सोमबार २ हजार ७००.६५ अंकबाट भएको बजार अन्तिम कारोबार दिन शुक्रबार २ हजार ६४९.५१ अंकमा बन्द भएको छ । यो साता बजार ५१.१४ अंक घटेको हो । साताको पहिलो कारोबार दिन सोमबार नेप्से १.४६ अंकले घटेको थियो । त्यसपछि मंगलबार सबैभन्दा ठूलो गिरावट देखिँदा परिसूचक २६.१६ अंकले ओरालो लाग्यो । बुधबार १४.४५ अंक, बिहीबार ८.५० अंक र शुक्रबार थप २ अंकले घटेपछि बजार लगातार पाँच दिन नै नकारात्मक रह्यो । साताभर नेप्सेमा करिब १८ अर्ब रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ । पाँच कारोबार दिनमा करिब ३ करोड ६१ लाख कित्ता सेयर किनबेच भएका छन् । कारोबार रकमका आधारमा बुधबार सबैभन्दा बढी ४ अर्ब ३१ करोड ५४ लाख रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको थियो । त्यस्तै सोमबार ३ अर्ब ९२ करोड ५४ लाख रुपैयाँ, मंगलबार ४ अर्ब १७ करोड ६३ लाख रुपैयाँ, बिहीबार २ अर्ब ८० करोड ५० लाख रुपैयाँ र शुक्रबार २ अर्ब ७७ करोड ९८ लाख रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । साताको अन्तिम दिन शुक्रबार ५७ लाख ७ हजार ५०८ कित्ता सेयर ३८ हजार ७७२ पटक किनबेच हुँदा २ अर्ब ७७ करोड ९८ लाख रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ ।
११ महिनामा २७७ अर्ब निर्यात, सबैभन्दा धेरै सोयाबिन तेल
काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को साउनदेखि जेठ मसान्तसम्ममा २ खर्ब ७७ अर्ब ९६ करोड ७२ लाख रुपैयाँ बराबरको वस्तु निर्यात भएको छ । यो अवधिमा सबैभन्दा धेरै सोयाबिन तेल निर्यात भएको छ । भन्सार विभागको तथ्यांकअनुसार ११ महिनाको अवधिमा १ खर्ब १३ अर्ब १८ करोड ३२ लाख रुपैयाँको मात्रै सोयाविन तेल निर्यात भएको तथ्यांक छ । नेपालबाट भारतमा उक्त रकम बराबरको सोयाविन तेल निर्यात भएको देखिन्छ । दोस्रो धेरै निर्यात हुने वस्तुमा अलैंची रहेको छ । जेठसम्ममा नेपालबाट १२ अर्ब ७ लाख रुपैयाँ बराबरको अलैंची निर्यात भएको छ । अलैंची पनि नेपालबाट भारतमा नै निर्यात हुने गरेको छ । त्यस्तै, तेस्रो धेरै निर्यात हुने वस्तुमा सूर्यमूखीको तेल रहेको छ । ११ महिनाको अवधिमा नेपालबाट ७ अर्ब ९९ करोड ३२ लाख रुपैयाँ बराबरको सोयाविन तेल भारतमा निर्यात भएको देखिन्छ । त्यसैगरी, ६ अर्ब १४ करोड २ लाख रुपैयाँको पाम तेल निर्यात भएको छ । नेपालबाट भारतमा नै पाम तेल निर्यात हुने गरेको छ । पामतेलपछि नेपालबाट धेरै निर्यात हुने वस्तुमा गलैंचा देखिन्छ । साउनदेखि जेठ मसान्तसम्ममा ६ अर्ब ७ करोड रुपैयाँको गलैंचा निर्यात भएको छ । गलैंचापछि जुट वा अन्य वनस्पतिबाट बनेको ब्लिच नगरिएको बुना कपडा रहेको छ । ११ महिनाको अवधिमा नेपालबाट ५ अर्ब ७८ करोड रुपैयाँ बराबरको सो वस्तु निर्यात भएको देखिन्छ । त्यस्तै, ११ महिनामा ४ अर्ब ४० करोड रुपैयाँको मिक्स जुस, ४ अर्ब ३८ करोड रुपैयाँको एक धागो, ३ अर्ब ७५ करोड रुपैयाँको कुकुर र बिरालोको खाना र ३ अर्ब ६७ करोड रुपैयाँको अन्य धागो निर्यात भएका छन् ।
